Diş hekimliğinde sedasyon nedir? Nasıl uygulanır?

Lokal anestezi ile yapılacak süreçler sırasında hastanın rahatı ve süreci daha kolay kabul etmesini sağlamak için anest Sedasyon sırasında makul seviyelerde şuur değişikliği ortaya çıktığı için 3-4 saat öncesinden hiçbir şey yememeniz ve içmemeniz (tamamen aç ve susuz kalmanız) istenir. Sedasyon hedefiyle kullanılan ilaçlar da düşük dozlarda olmakla birlikte anestezi ilaçlarıdır. ezi tabibi tarafından uygulanan ve hastayı sakinleştiren bir dayanak yoludur. Damar yolundan uygulanan ilaçların tesiriyle hasta tedaviyi istekle ve kolaylıkla kabul eder. Heyecan ve kaygısı ortadan kalkar. Süreç müddetince küçük ek ilaç dozları yapmak gerekebilir. Süreç müddetince şuurlu sedasyon yapılan erişkin hastalar kendisine söylenen komutları duyar ve yerine getirir (ağzınızı açın, derin nefes alın vb). Lakin bu süreç diğerine yapılıyormuş üzere kayıtsız, rahat ve uykulu bir pozisyonda bulunur.

Daha derin sedasyon seviyelerinin gerektiği çocuk hastalar ise kelamlı uyaranları duyamazlar lakin tekrarlayan yüksek sesli uyaranlara karşılık verebilirler. Süreç müddetince hastanın kendi teneffüsü devam eder, nadiren düşük dozda oksijen dayanağı gerekebilir. Hastanın oksijen basıncı ve kalp suratı daima takip edilir. Süreç sonunda hasta ilaçları bedenden atma suratına (metabolizma hızı) bağlı olmak üzere 30-45 dakika kadar müşahede altında tutulur ve bir refakatçi eşliğinde konutuna gönderilir. Çocuk hastalar uyanırken huysuz, hırçın, ağlayan bir çocuk olarak uyanabilirler. Bu hırçınlık hali ekseriyetle 15-20 dakika, nadiren 2 saat sürebilir. Sedasyon sonlandıktan sonra da hastalara 1.5- 2 saat rastgele bir şey yememeleri tembih edilir.

DİŞ HEKİMLİĞİNDE GENEL ANESTEZİ NEDİR?

Genel anestezi (narkoz) ağrısız cerrahiyi mümkün kılan uyku gibisi bir durumdur. Bu gayeyle kullanılan ilaçlara da genel anestezi ilaçları denir. Genel anestezi sırasında şuur ve ağrı duyusu büsbütün ortadan kalkar. Genel anestezi ilaçları gaz yahut sıvı olmak üzere iki halde olabilir. Şayet gaz anestezikler kullanılacaksa yüzünüze yerleştirilen bir maske aracılığıyla derin nefesler almanız istenir. Bu formda anestezi makinasından sağlanan oksijen ve anestezik gaz karışımı akciğerden kana geçerek uyku halini yarat ır. Sıvı anestezikler ise el yahut koldan takılan serum iğnesi aracılığıyla direkt damara (kan dolaşımına) verilir. Anestezi başlangıcı için küçük çocuk ve irtibat kurulamayan hastalarda birinci prosedür (maske ile anestezi), damar yolu açtıran büyük çocuklar ve sağlıklı erişkinlerde ikinci metot (damar içi anestezi) tercih edilir. Yapılacak sürecin mühletine bağlı olarak eklenen anestezik gazlar yahut damar içi anestezik ilaçlarla anestezi devam ettirilir. Yapılacak süreç bitene kadar anestezi de devam eder.

Genel anestezi sırasında teneffüsün desteklenmesi gereklidir. Bu emelle ağız, burun yahut gırtlak üzerine yerleştirilen soluma maskesi yahut nefes borusuna yerleştirilen soluma tüpü ile daima oksijen ile birlikte anestezi ilaçları uygulanır. Süreç sona erdiğinde anestezi ilaçları kesilir ve uyanmanız sağlanır. Uyanırken anestezi tabibi sizden çoğunlukla derin nefes almanızı, ağzınızdaki tükrüğü yutmanızı ve gözlerinizi açmanızı ister.
Genel anestezi sonrasında ortaya çıkabilecek ağrı, bulantı ve kusma üzere istenmeyen tesirleri ortadan kaldırmak için gerekli tedbirler anestezi hekiminiz tarafından alınır.

SEDASYON VE GENEL ANESTEZİ KİMLERE UYGULANIR?

Aşağıdaki durumlarda hastanın ve yapılacak sürecin özelliğine nazaran sedasyon yahut genel anestezi seçeneği uygulanabilir:
1) İrtibat kurmanın imkansız olduğu çocuk hastalar
2) İrtibat kurulamayan zihinsel engelli hastalar
3) Çok uzun sürecek diş tedavileri
4) Geniş kapsamlı çene cerrahisi süreçleri
5) Çok kaygılı, gerilimli ve diş doktoru korkusu olan bireyler
6) Şiddetli bulantı ve öğürme refleksi olan hastalar

Yrd.Doç.Dr. Zuhal Küçükyavuz Göktürk

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir